Van Friesland naar Denemarken: het boerenbestaan van Gerben en Femke
Onzekere tijd in Nederland
Boeren in Nederland. Voor jonge boeren voelt het steeds vaker als een (bijna) onmogelijke opdracht. Zo ook voor Gerben de Groot en Femke Boersma. Ze hadden een prachtig melkveebedrijf in Friesland met ruim 120 koeien en 67 hectare land. Maar de toekomst? Die werd steeds onzekerder. Dus besloten ze, samen met hun pasgeboren zoon, het roer helemaal om te gooien. Ze emigreerden naar Denemarken en begonnen daar opnieuw.
Jaren van twijfel
“Het heeft meerdere jaren geduurd voordat we de knoop definitief doorhakten,” vertelt het stel. “Zo’n drie à vier jaar geleden begonnen we ons serieus af te vragen: kunnen wij hier in Nederland nog wel boer blijven? Financieel zaten we er diep in. De kosten gingen omhoog, de regels stapelden zich op en moesten steeds harder werken om boer te kunnen blijven.”
Het ging hen aan het hart. “We hadden een mooi bedrijf. Alles opgebouwd, sociaal goed en de vrienden en familie dichtbij. Maar we voelden ons steeds meer vastzitten. Je droom is boer zijn, maar waar heb je daarvoor de beste kans van slagen? We vroegen ons steeds vaker af of dat nog wel in Nederland was.
Toen hun zoontje geboren werd, werd de twijfel nog sterker. “Aan de ene kant denk je: nu moeten we juist stabiliteit houden. Maar het gevoel dat we in Nederland geen toekomst meer hadden, bleef knagen. Uiteindelijk zeiden we: we krijgen later meer spijt als we het niet hebben gedaan. Daarom hebben wij de stoute schoenen aangetrokken en naar het buitenland gekeken.”
De camperreis die alles veranderde
Het definitieve duwtje kwam in de zomer van 2023. “We huurden een camper en zijn met ons gezin naar Scandinavië gereden. Eerst naar Zweden. Een prachtig land, veel kansen, maar we voelden ons daar wat eenzaam. Mooie plek voor vakantie, maar niet om te wonen. Ook de afstand speelde een rol. 17, 18 uur rijden, dat was te ver van onze familie vandaan.”
“Toen kwamen we in Denemarken. In eerste instantie waren we sceptisch, we hadden verhalen gehoord dat het er lastig zou zijn. Maar toen we bij een paar boeren langsgingen, draaide ons beeld om. Meer contact, meer levendigheid en maar zes uur rijden vanaf Nederland. Dat voelde ineens heel haalbaar.”
Thuisgekomen was de beslissing snel gemaakt. “Drie dagen later hakten we de knoop door. Vier dagen daarna zat er een emigratiebegeleider bij ons aan tafel. Veertien dagen later hadden we het huis en de boerderij verkocht. Vanaf dat moment was er geen weg terug.”
De emotionele kant: het achterlaten van familie en vrienden
Het achterlaten van familie en vrienden vonden Gerben en Femke wel pittig. “Onze ouders waren eigenlijk direct positief. Ze zagen dat het voor ons steeds moeilijker werd in Nederland en gunden ons deze stap. Maar het afscheid nemen van onze familie en vrienden, het dorp, de kinderopvang waar ons zoontje net gewend was, dat was pittig.
Maar iedereen wist: dit zit diep in ons hart. En uiteindelijk snapte iedereen dat.”
De verhuizing: van vakantiehuis naar nieuwe boerderij
De praktische kant bleek minstens zo spannend. “We zijn twee keer naar Denemarken gegaan. De eerste keer hebben we twee bedrijven bezocht. De tweede keer liepen we tegen ons huidige bedrijf aan. We voelden ons hier meteen thuis. Dat gevoel hadden we nog niet eerder gehad. Het was herfstig weer, maar wij konden daar doorheen kijken.”
“In maart 2024 vertrokken we, maar ons nieuwe bedrijf konden we pas in augustus officieel overnemen. Dat ging niet vanzelf. Dat heeft veel tijd gekost. Daarbij hadden we een aantal tegenslagen, ook met de bank. In de tussentijd woonden we in een vakantiehuisje. Onze meubels stonden in opslag en we leefden letterlijk uit koffers. We waren dakloos en werkloos, een rare gewaarwording.”
Gelukkig bleven ze niet met lege handen achter. “De oude boer bij wie we uiteindelijk het bedrijf kochten, liet alles staan: van meubels tot servies. Daardoor konden we de eerste maanden gewoon in zijn huis wonen. We hadden zelfs al wat voor hem gewerkt.
Dat gaf vertrouwen: we wisten dat dit de juiste plek was.”
Het leven in Denemarken
Inmiddels runnen ze een bedrijf met 260 melkkoeien en 230 hectare land. “Een flinke stap groter dan in Nederland,” zeggen ze lachend. “We hebben twee medewerkers in dienst, maar werken zelf net zo hard mee. ’s Ochtends beginnen we met de koeien en kalveren, daarna landwerk, onderhoud en de boekhouding. Femke doet veel met het jongvee, ik meer met machines en stallen. Ook helpen soms vrienden familie mee die uit Nederland komen!”
Wat opvalt is de ruimte en de voorspelbaarheid. “Er zijn ook regels, soms zelfs strenger dan in Nederland. Maar hier hebben we meer ondernemersvrijheid en vooral duidelijkheid. We weten nu al hoe de regelgeving er in 2034 uitziet. Dat geeft zekerheid. In Nederland voelde het alsof de regels ieder jaar veranderden.”
En sociaal? “We kwamen in een hele fijne buurt terecht. Buren helpen waar ze kunnen, er zijn buurtfeesten. Het zijn leuke mensen. Dat helpt mentaal enorm. Je voelt je onderdeel van een gemeenschap. Ons zoontje gaat hier naar de kinderopvang en hij voelt zich al helemaal thuis in de Deense cultuur en heeft al veel vrienden. Wij vinden het ook belangrijk dat hij meegaat in de gewoontes van de andere Deense kinderen.”
Terugkijken en vooruit
Als je vraagt of ze ooit terug willen naar Nederland, zijn ze duidelijk. “Nee. We missen familie en vrienden, dat is het enige. Maar als boer in Nederland? Daar zien we geen toekomst. Als het daar had gekund, waren we gebleven. Maar nu we dit leven in Denemarken hebben, gaan we niet meer terug.”
Hun advies voor jonge boeren die twijfelen: “Ga kijken, ga praten, ervaar het zelf. Jullie kunnen ook bij ons terecht voor vragen. Zet de plus- en minpunten op een rij. Wij konden geen echte nadelen bedenken, behalve het missen van familie en vrienden. Toen wisten we: we moeten het doen. En we hebben er nog geen seconde spijt van gehad.”
Meer weten over boeren in een ander land?
Ben jij ook boer en denk je na over emigreren uit Nederland? Of wil je meer weten over de mogelijkheden voor boeren in Scandinavië? Zowel Gerben & Femke als wij delen graag onze ervaringen met je.
